गणेशोत्सव सामूहिक प्रार्थना
हे गणराया, तू संघटनेची देवता आहेस.तुला स्मरूनआम्ही असा संकल्प करतो कीआम्ही सर्व एकदिलाने राहू.हाती घेतलेले कार्य सिद्धीस नेण्याचासर्व शक्तीनिशी प्रयत्न करू.व्यक्तीपेक्षा कार्य मोठे असते,हा मंत्र आम्ही...
View Articleहे गणराया,तू संघटनेची देवता आहेस.तुला स्मरूनआम्ही असा संकल्प करतो कीआम्ही...
The post हे गणराया,तू संघटनेची देवता आहेस.तुला स्मरूनआम्ही असा संकल्प करतो कीआम्ही सर्व एकदिलाने राहू.हाती घेतलेले कार्य सिद्धीस नेण्याचासर्व शक्तीनिशी प्रयत्न करू.व्यक्तीपेक्षा कार्य मोठे असते,हा...
View Article७. विकासाचे अधिष्ठान
अनेक गावांमध्ये मंदिरांची डागडुजी, विस्तार, जीर्णोद्धार अशी कामे झाल्याचे लक्षात आले गाव जेव्हा आपणहून एकत्र आले तेव्हा त्यांनी पहिले काम करायला घेतले ते मारुती मंदिराच्या विस्ताराचे. गावाच्या...
View Article६. कुटुंब आणि संघटन
मानवधर्म या शब्दातून व्यक्त होणारी भौतिकता व अतिव्याप्ती व राष्ट्रधर्म या शब्दात शिरू शकणारा अभिनिवेश टाळण्यासाठी त्यांनी संतधर्म असा शब्द वापरला आहे. संघटना हे सूत्र बनावे दिवाळीनंतरच्या आठवड्यात...
View Article५. माझे आणि समूहाचे सुख-दुःख
व्यासपीठावरचे व मांडवात बसून राहिलेले लोक पाऊस आल्यावर एक पद्धतीने वागले. व्हरांड्यात जाऊन उभे राहिलेले दुसऱ्या पद्धतीने वागले. असे का झाले ? समूहाचे मन मराठवाड्यातील एका मोठ्या शिक्षणसंस्थेच्या...
View Article४. उत्तमतेचा सोपान
उत्तमता ही एक वृत्ती आहे. वृत्ती ही सवयीच्या पुढची पायरी आहे. वृत्ती आणि सवय दोन्ही वागण्यातूनच कळतात. उत्तमता म्हणजे काय? उत्तमता म्हणजे स्वच्छता. उत्तमता म्हणजे सौंदर्यदृष्टी. उत्तमता म्हणजे भेसळ...
View Article३. परिस्थितीज्ञान हे उपासनेचे अविभाज्य अंग
सजीवांनी निर्जीवांसारखे वागणे म्हणजे परिस्थितीशरणता. परिस्थिती बदलण्याचा, ती अनुकूल करून आपले गुणधर्म प्रकट करण्याचा ध्यास लागणे यामध्ये जिवंतपणा आहे. परिस्थितीशरणता : ज्या दिशेने उतार असेल त्या दिशेने...
View Article२. होई अखंड प्रिय भूमि…
भारताचा विश्वविजय सैन्यबळावर, अर्थबळावर किंवा मुत्सद्देगिरीच्या बळावर करायचा नाही. तो चारित्र्याच्या बळावर करायचा आहे. हे देव आस पुरवी प्रबोधिनीच्या प्रार्थनेमध्ये सहापैकी पाच कडवी सर्वांचा सामूहिक...
View Article१. उपासनेतील पसायदान
मी पसायदान म्हणायला सुरू केल्यावर बहुतेक जण माझ्याबरोबर ओव्या पुटपुटू लागायचे. मग मी सांगायचो -‘विश्व स्वधर्मसूर्ये पाहो’ म्हणजे ‘परब्रह्मशक्ती स्फुरो विश्वामध्ये’. उपासनेतील पसायदान पाच सहा...
View Articleसमाजाभिमुख उपासना
प्रस्तावना ज्ञान प्रबोधिनी प्रणीत उपासना हा केवळ एक व्यक्तिगत साधनेचा प्रकार नसून व्यक्तीच्च्या आध्यात्मिक उन्नतीला दिलेली ती एक सामाजिक जोड आहे. संघटित समाजजीवन कुटुंब, गाव, देश व संपूर्ण विश्व असे...
View Articleहे गणराया,तू संघटनेची देवता आहेस.तुला स्मरूनआम्ही असा संकल्प करतो कीआम्ही...
The post हे गणराया,तू संघटनेची देवता आहेस.तुला स्मरूनआम्ही असा संकल्प करतो कीआम्ही सर्व एकदिलाने राहू.हाती घेतलेले कार्य सिद्धीस नेण्याचासर्व शक्तीनिशी प्रयत्न करू.व्यक्तीपेक्षा कार्य मोठे असते,हा...
View Articleहे गणराया,तू संघटनेची देवता आहेस.तुला स्मरूनआम्ही असा संकल्प करतो कीआम्ही...
The post हे गणराया,तू संघटनेची देवता आहेस.तुला स्मरूनआम्ही असा संकल्प करतो कीआम्ही सर्व एकदिलाने राहू.हाती घेतलेले कार्य सिद्धीस नेण्याचासर्व शक्तीनिशी प्रयत्न करू.व्यक्तीपेक्षा कार्य मोठे असते,हा...
View Articleहे गणराया,तू संघटनेची देवता आहेस.तुला स्मरूनआम्ही असा संकल्प करतो कीआम्ही...
The post हे गणराया,तू संघटनेची देवता आहेस.तुला स्मरूनआम्ही असा संकल्प करतो कीआम्ही सर्व एकदिलाने राहू.हाती घेतलेले कार्य सिद्धीस नेण्याचासर्व शक्तीनिशी प्रयत्न करू.व्यक्तीपेक्षा कार्य मोठे असते,हा...
View ArticleBeyond the GDP Debate: Understanding the Methodology and Concepts
Ishant Deshmukh, Research Assistant, Jnana Prabodhini – Social Sciences Study Centre Over the past week, India’s GDP numbers have been on everyone’s lips. What started as a technical debate over GDP...
View Articleहिंदूपणा कसा व्यक्त करू या
हिंदूपणा कसा व्यक्त करू या आजच्या काळातील हिंदुत्व म्हणजे काय, असा विचार आपल्याला करावाच लागेल. १) सर्व व्यक्तीमधील व सर्व जगातील एकाच जाणीव असलेल्या समान शक्तीवरती विश्वास, २) समाज टिकण्यासाठी व...
View Articleहिंदुत्वातील व्यक्तिसापेक्षता आणि स्थिर तत्त्व
हिंदुत्वातील व्यक्तिसापेक्षता आणि स्थिर तत्त्व भारताच्या पूर्व आणि पश्चिम टोकांबर सूर्योदय वेगवेगळ्या वेळी दिसतो. कन्याकुमारी आणि लडाखमधील लेहमधून ध्रुवतारा आकाशात वेगवेगळ्या उंचीवर दिसतो. पण म्हणून...
View Articleहिंदुस्थानचे राष्ट्रत्व
हिंदुस्थानचे राष्ट्रत्व प्राण्यांमध्ये प्राण्याना स्वतःची वेगळी ओळख नसते. कोणताही प्राणी त्याच्या प्रजातीचा प्रतिनिधी असतो व्यक्तीच्या बाबतीत मात्र व्यक्ती मानवजातीची केवळ प्रतिनिधी नसते. प्रत्येक...
View Articleहिंदू आणि हिंदुत्व शब्दांचा उगम
सिंधू नदीच्या काठी राहणाऱ्या लोकांना पूर्वीच्या पार्शियन लोकांनी हिंदू म्हणायला सुरुवात केली. जिथे हिंदू लोक राहतात, तो हिंदुस्थान म्हणजेच भारत, म्हणजेच इंडिया. हिंदू समाज राहतो तो हिंदुस्थान, हिंदू...
View Articleबाह्य सृष्टीवर प्रेमाने विजय
हिंदू संस्कृतीचे असे वैशिष्ट्य आहे, की भारतीयांना कधीच महासत्ता व्हावेसे वाटले नाही. पूर्वीच्या काळीही नाही, आणि आजही नाही. भारतीय समाजाने स्वप्न पाहिले, ते विश्वगुरू होण्याचे. सामान्य मनुष्यापासून...
View Articleसंस्कृतीचे पहिले लक्षण : बाह्य सृष्टीवर विजय
बाह्यसृष्टीवर विजय मिळवणे हे उद्दिष्ट समोर ठेवून हिंदू समाजाने प्राचीन काळात विज्ञान संशोधनामध्ये मोठी आघाडी मारली होती. गणितातील दशमान पद्धती आणि शून्याची कल्पना, खगोलशास्त्रातील पृथ्वीला गती आहे, पण...
View Article